Trung Quốc: Chủ nợ dùng Internet để cho vay và đòi nợ

Cuối tháng 11, Hiệp hội Tài chính trực tuyến Quốc gia Trung Quốc đã đưa ra thư cảnh báo "các tổ chức không đủ điều kiện" phải ngừng cho vay ngay lập tức khi Bắc Kinh đang tiến hành loại bỏ rủi ro tài chính từ các dịch vụ cho vay vi mô, theo Reuters. Khoản cho vay ngắn hạn, không có bảo đảm từ các tổ chức này trị giá tới 1.000 tỉ nhân dân tệ tương đương với 151,5 tỉ đô la.

Nợ của Bai Shichao được treo trên tường trong phòng ở, bao gồm số nợ trên các nền tảng cho vay trực tuyến.

Bai Shichao, một người giao hàng 30 tuổi ở Bắc Kinh có số nợ cao hơn lương, và đó cũng là vấn đề chung của nhiều người dân Trung Quốc. Bai đã mượn rất nhiều tiền từ các hãng cho vay tiền trực tuyến đang mọc lên rất nhiều ở Trung Quốc. Nhiều đã chủ nợ sử dụng trí thông minh nhân tạo và một số dữ liệu cá nhân một cách kỳ lạ để xác định ai sẽ trả tiền. Chẳng hạn như theo dõi những người vay tiềm năng đang đánh máy trên điện thoại của họ nhanh như thế nào.

Nhưng họ đã thất bại với trường hợp của Bai. Anh đã bỏ học đại học và qua hàng loạt các công việc chân tay như nhân viên an ninh và người phục vụ. Đầu tiên anh mượn để bắt đầu kinh doanh, khi bị phá sản lại mượn tiền để cá cược vào than đá, dầu hạt cải dầu và đường trên các sàn giao dịch kỳ hạn tại Trung Quốc. Chẳng bao lâu sau, Bai lại bắt đầu vay mượn để trả cho một chủ nợ khác. Bai nói rằng cá cược trên các sàn giao dịch kỳ hạn giống như cờ bạc, chẳng mấy chốc sẽ bị nghiện. Tới nay Bai đã nợ hơn 5.000 đô la, nhưng mức lương lại ít hơn 600 đô la mỗi tháng. Ngoài khoản nợ vài ngàn đô la từ nhiều chủ nợ khác, Bai còn nợ hơn 2.000 đô la tiền thuê nhà.

Các công ty cho vay nợ dùng nền tảng di động có khoản vay trị giá hơn 100 tỉ đô la đang làm dấy lên mối lo ngại ngày càng gia tăng về vấn đề riêng tư trong người tiêu dùng Trung Quốc. Bai Chengyu, Giám đốc điều hành của China Association of Microfinance (Hiệp hội Tài chính vi mô Trung Quốc) lo lắng rằng trong một môi trường không có hệ thống tín dụng hiệu quả, người dân có khuynh hướng vay quá mức, đặc biệt là khi có vốn mời mọc. Những kẻ cho vay ban đầu xuất hiện như là giải pháp cho vấn đề làm thế nào để vay khi không có tiền sử tín dụng. Theo ước tính, có thể lên đến 1 tỉ người cần vay như vậy.

Trung Quốc đã chuyển mình trong lĩnh vực công nghệ, hàng ngàn ứng dụng của Trung Quốc cung cấp tiền mặt hoặc vốn chỉ trong trong vài giây, dựa trên một loạt các thông tin cá nhân đôi khi rất riêng tư. Các công ty mạng và một số tên tuổi tài chính lớn nhất của Trung Quốc đang tài trợ cho nỗ lực này. Các nền tảng cho vay trực tuyến mới cũng nêu ra các vấn đề riêng tư, một lĩnh vực mới nhưng đang có nhiều mối quan tâm công chúng ở Trung Quốc. Nhiều nền tảng theo dõi việc sử dụng điện thoại thông minh có quyền truy cập vào dữ liệu như dịch vụ định vị, danh bạ điện thoại và nhật ký cuộc gọi có thể được sử dụng để theo dõi và quấy rối nguoi vay không đủ tiền trả.

Liu Yue, một thành viên của Boston Consulting Group ở Bắc Kinh nói chính phủ đã phải vật lộn rất nhiều vì họ nhận ra rằng thông tin cá nhân của người tiêu dùng ở khắp mọi nơi. Nhưng họ không thực sự biết làm thế nào để thay đổi bởi vì dữ liệu đã được sử dụng.

Ông Bai từ Hiệp hội Tài chính vi mô Trung Quốc cho biết thêm rằng một số công ty cho vay tiền mặt sử dụng tất cả các loại bạo lực ở mức độ nhẹ để ép khách hàng phải trả lại khoản vay. Tháng trước, tỉnh Quảng Đông ở miền nam Trung Quốc đã cảnh báo rằng hơn một chục ứng dụng có lỗ hổng bảo mật cho phép các công ty ăn cắp thông tin người dùng. Một số thông tin này sau đó đã được sử dụng để quấy rối người đi vay, bạn bè và gia đình họ.

Một trong số đó là ứng dụng Paipaidai thuộc Tập đoàn PPDAI, gần đây đã niêm yết cổ phiếu tại New York. Các nhà chức trách ở Quảng Đông nói rằng ứng dụng này gửi địa chỉ liên lạc của người dùng mà không được phép, xâm phạm nghiêm trọng quyền riêng tư của người dùng. Một người vay tiền từ Paipaidai tên Lin ở thị trấn nhỏ Tuyền Châu, tỉnh Phúc Kiến, cho biết ông đã kiếm được khoảng 75.000 đô la tiền vay từ 30 nền tảng khác nhau cho chi phí sinh hoạt và đầu tư vào một cửa hàng giày. Ông Lin đưa hình chụp tin nhắn từ Công ty Yongsheng Outsourcing đe dọa "sử dụng bất cứ phương pháp nào để giải quyết" với nợ của ông Lin với Paipaidai. Ông Lin từ chối cho tên đầy đủ vì sợ bị trả thù bởi người thu nợ. Ông đang nhận nhiều cuộc gọi mỗi ngày từ những người thu nợ này.

Khi The New York Times liên lạc, một người ở số điện thoại đó đã từ chối cho biết  mình làm việc cho Yongsheng hay Paipaidai. Paipaidai cũng không bình luận gì thêm.

Hai năm trước, Ngân hàng Trung ương đã yêu cầu các công ty Internet thành công nhất của Trung Quốc, bao gồm các công ty thành viên của tập đoàn khổng lồ trực tuyến Tencent và Tập đoàn Alibaba để tạo ra hệ thống xếp hạng tín dụng riêng. Kể từ đó, Ngân hàng Trung ương đã từ chối cấp giấy phép các hệ thống theo dõi tín dụng đó, tuy nhiên các quan chức đã chỉ ra rằng kế hoạch đã không đáp ứng được mong đợi.

Các khoản vay nhỏ của Trung Quốc đang ngày càng lớn dần lên, hơn 8.600 công ty cho vay với các khoản vay nhỏ, và khoảng 145 tỉ đô la nợ vẫn còn chưa được trả. Theo ước tính của công ty tư vấn Boston Consulting Group, là khoảng 392 tỉ đô la. Chính phủ không thể theo dõi tỷ lệ lãi mặc định của các bên cho vay trực tuyến, họ cũng chỉ tiết lộ ít thông tin.

Vào tháng 11, Ngân hàng Trung ương bắt buộc các công ty dừng hoạt động trên các nền tảng cho vay tiền trực tuyến mới. Đầu tháng 12, Ủy ban Điều tiết ngân hàng Trung Quốc cho biết họ sẽ trấn áp các công ty cho vay tiền mặt không có giấy phép và đặt trần lãi suất cho vay.

Nguồn: Thời báo Kinh tế Sài Gòn

201

Gởi câu hỏi