Eurocham khuyến nghị cần hạn chế chồng chéo trong kiểm tra chuyên ngành

Theo Hiệp hội Doanh nghiệp (DN) châu Âu tại Việt Nam (Eurocham), Việt Nam đã có những bước tiến lớn trong việc xây dựng và triển khai Cơ chế một cửa quốc gia (NSW) và Sáng kiến một cửa ASEAN (MCA), bao gồm một loạt các quy định mới.

Đẩy mạnh thực hiện NSW sẽ giúp các DN tiết kiệm thời gian và chi phí.

Tuy nhiên, vẫn còn nhiều vấn đề cần được giải quyết và cần tiếp tục thúc đẩy.

Tỷ lệ TTHC được xử lý theo cơ chế một cửa còn thấp

Theo ông Juergen Weber, Chủ tịch Tiểu ban Vận tải và Hậu cần của Eurocham, một số thủ tục hành chính (TTHC) liên quan đến xuất nhập khẩu hiện chưa được tích hợp vào NSW, dẫn đến thủ tục chậm trễ và cồng kềnh. 

Ví dụ như: Giấy phép kiểm duyệt theo quy định trong Nghị định 32/2012/NĐ-CP; giấy chứng nhận kê khai hóa chất theo quy định trong Nghị định 113/2017/NĐ-CP quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Hóa chất; kiểm tra chất lượng theo quy định trong Quyết định 50/2006/QĐ-CP của Thủ tướng Chính phủ về danh mục sản phẩm và hàng hóa phải kiểm tra chất lượng; giấy phép nhập khẩu theo quy định trong Nghị định 187/2013/NĐ-CP của Chính phủ về thi hành Luật Thương mại về hoạt động mua bán hàng hóa quốc tế và các hoạt động đại lý mua, bán, gia công và quá cảnh hàng hóa với nước ngoài.

Cũng theo ông Juergen Weber, các bộ, ngành hiện đang tích cực triển khai NSW theo Chỉ thị 27/CT-TTg, trong đó, hơn 328.000 tài liệu hành chính đã được xử lý theo cơ chế một cửa với sự tham gia của khoảng 11.000 DN; 12 trong số 18 bộ đã tham gia NSW và gần 40 trong số 380 TTHC được xử lý theo cơ chế một cửa. Tuy nhiên, tỷ lệ này khá thấp so với mục tiêu trong Nghị quyết 19/2017/NQ-CP. Cụ thể, mục tiêu đề ra là thực hiện 100% TTHC liên quan đến quản lý nhà nước về xuất nhập khẩu và quá cảnh hàng hóa trên NSW với dịch vụ công mức độ 4; mở rộng NSW bằng các thủ tục không dùng giấy tờ và được đơn giản hóa cho tất cả quy trình hành chính liên quan đến thương mại và vận tải xuyên biên giới; giảm thời gian kiểm tra chuyên ngành khi thông quan từ 30 - 35% xuống 15% trên tổng số hàng hóa xuất nhập khẩu…

Ông Juergen Weber nhận định, điều này cho thấy cần có nhiều cải tiến và sự phối hợp hơn nữa từ Chính phủ và bộ, ngành liên quan. Việc thúc đẩy thực hiện nhanh chóng hơn nữa các thủ tục quan trọng này sẽ giúp các DN tiết kiệm thời gian và chi phí khi xin cấp giấy phép và giấy chứng nhận cần thiết.

Đẩy mạnh thực hiện NSW

Cũng theo ông Juergen Weber, hiện nay, hệ thống quản lý và kiểm tra chuyên ngành về văn bản pháp luật rất lớn với 414 văn bản pháp luật. Tuy nhiên, một số quy định không cụ thể và không rõ ràng dẫn đến việc áp dụng và diễn giải không nhất quán, một số quy định không phù hợp với tình hình thực tế hoặc chuẩn mực quốc tế. Ví dụ, TTHC về kiểm tra chuyên ngành không được thực hiện trong NSW yêu cầu tài liệu gốc và điều này gây khó khăn cho các DN khi làm việc với cơ quan nhà nước.

Ngoài ra, còn có các vấn đề chồng chéo trong kiểm tra và quản lý chuyên ngành. Ví dụ, một hàng hóa có thể được quản lý bởi nhiều cơ quan và không dưới 58% hàng hóa phải trải qua lớn hơn 2 thủ tục kiểm tra chuyên ngành. Đơn cử như: Sữa chua và phô mai cần kiểm dịch động vật và kiểm tra an toàn thực phẩm theo Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Bộ Công thương và Bộ Y tế… 

Trong một số trường hợp (hàng nhập khẩu phải kiểm tra chất lượng), việc các bộ chủ quản đề xuất số lượng hạn chế các tổ chức kiểm định được chứng nhận làm thu hẹp phạm vi kiểm tra và gây ra tình trạng độc quyền. Ví dụ, Bộ Công thương chỉ định Trung tâm Kỹ thuật Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng 1 (QUATEST 1) tại Hà Nội thực hiện kiểm định động cơ. Quyết định này bắt buộc tất cả công ty nhập khẩu động cơ phải vận chuyển ­­hàng hóa đến QUATEST 1 để kiểm định, gây phát sinh chi phí vận chuyển cao (đặc biệt từ phía Nam) và kéo dài thời gian xử lý.

Từ những tồn tại trên, Eurocham kiến nghị Chính phủ, các bộ và Tổng cục Hải quan cần đẩy mạnh thực hiện TTHC trên NSW trong năm 2018 đối với hàng hóa cần giấy phép chuyên ngành dưới sự quản lý của các bộ khác nhau được quy định trong Quyết định 2185/2016/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về phê duyệt Kế hoạch tổng thể triển khai NSW và MCA giai đoạn 2016 – 2020 (Quyết định 2815). Theo đó, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn áp dụng kiểm dịch đối với động vật và sản phẩm từ động vật cần nhập khẩu, cấp giấy phép nhập khẩu thuốc thú y và cấp giấy phép nhập khẩu nguồn gen cây trồng. Bộ Công thương: Công bố hóa chất cần nhập khẩu và nhập khẩu thuốc lá cho mục đích không kinh doanh. Thêm vào đó, yêu cầu về hồ sơ gốc hoặc bản gốc cần được loại bỏ, thay vào đó là cho phép sử dụng toàn bộ bản điện tử để toàn bộ quy trình một cửa có thể được chuyển đổi thành một nền tảng kỹ thuật số nhanh chóng và hiệu quả, giảm thiểu tối đa nhu cầu can thiệp chủ quan của con người…

Bên cạnh đó, Eurocham cũng đề xuất Chính phủ cần thiết lập các tiêu chí đánh giá thực hiện công việc (KPI) rõ ràng cho tất cả các bộ, ngành để đánh giá tính hiệu quả thực hiện, tiến độ triển khai NSW và MCA cũng như có các biện pháp xử lý đối với các bộ, ngành không đáp ứng những mục tiêu đề ra.

Nguồn: Thời báo Tài chính Việt Nam Online

107

Gởi câu hỏi
Văn bản liên quan